ලෝකය කොවිඩ්-19 වසංගතයෙන් මිදී යථා තත්ත්වයට පත්වෙමින් පවතින පසුබිමක, අසල්වැසි ඉන්දියාවෙන් යළිත් මාරාන්තික 'නිපා' (Nipah - NiV) වෛරසය වාර්තා වීමත් සමඟ ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය (WHO) දැඩි අවධානයක් යොමු කර තිබේ. 2026 ජනවාරි මාසයේ මැද භාගයේ සිට ඉන්දියාවේ බටහිර බෙංගාල ප්රාන්තයෙන් නව ආසාදිතයන් වාර්තා වීම ආරම්භ වී ඇති අතර, මෙය කලාපීය සෞඛ්ය අර්බුදයක් දක්වා වර්ධනය වීමේ අවදානමක් පවතින බව විද්යාඥයෝ අනතුරු අඟවති.
වෛරසයේ ස්වභාවය සහ ව්යාප්තිය
නිපා වෛරසය යනු සතුන්ගෙන් මිනිසුන්ට බෝවන (Zoonotic) වෛරසයකි. මෙහි ප්රධාන වාහකයා වන්නේ 'පලතුරු වවුලන්' (Fruit Bats) ය. වවුලන් සපා කෑ පලතුරු අනුභව කිරීම, වවුලන්ගේ මූත්රා හෝ ඛේටය මිශ්ර වූ පාන වර්ග (රා වැනි) පානය කිරීම මගින් මිනිසාට මෙම වෛරසය ඇතුළු වේ. මීට අමතරව, ආසාදිත ඌරන් වැනි සතුන්ගෙන් සහ රෝගී පුද්ගලයෙකුගෙන් තවත් අයෙකුට සෘජුවම වෛරසය බෝවීමේ හැකියාව පවතී. ඉන්දියාවේ කේරළ සහ බටහිර බෙංගාල ප්රාන්තවල මෙයට පෙරද මෙවැනි ව්යාප්තීන් වාර්තා වී ඇත.
මරණ අනුපාතය සහ රෝග ලක්ෂණ
නිපා වෛරසය කොරෝනා වෛරසයට වඩා භයානක වන්නේ එහි පවතින අධික මරණ අනුපාතය (Fatality Rate) නිසාවෙනි. සංඛ්යාලේඛනවලට අනුව ආසාදිතයන්ගෙන් 40% සිට 75% දක්වා ප්රමාණයක් මියයාමේ අවදානමක් පවතී. රෝගයේ මූලික ලක්ෂණ ලෙස තද උණ, හිසරදය, කැස්ස සහ හුස්ම ගැනීමේ අපහසුව ඇති වේ. රෝගය උත්සන්න වන විට මොළයේ ඉදිමීම (Encephalitis) සිදුවන අතර, එමගින් වලිප්පුව, සිහිමද ගතිය සහ පැය 24-48 අතර කාලයකදී රෝගියා කෝමා (Coma) තත්ත්වයට පත්වීමට ඉඩ ඇත.
ශ්රී ලංකාවට පවතින අවදානම
ඉන්දියාව සමඟ පවතින සමීප ගුවන් සහ වෙළඳ සබඳතා හේතුවෙන් ශ්රී ලංකාවට ද මෙහි අවදානමක් පවතින බව සෞඛ්ය අංශ පවසයි. විශේෂයෙන්ම සංචාරකයින් හරහා වෛරසය රට තුළට ඇතුළු වීමේ ඉඩකඩ පවතී. ශ්රී ලංකාවේ ද පලතුරු වවුලන් බහුලව වෙසෙන බැවින්, පලතුරු අනුභවයේදී සහ වවුලන් ගැවසෙන ප්රදේශවලදී මහජනතාව දැඩි ලෙස සැලකිලිමත් විය යුතුය. දැනටමත් කටුනායක ගුවන් තොටුපළේ තාප පරීක්ෂණ (Thermal Scanning) කටයුතු දැඩි කර ඇති බව වාර්තා වේ.
ආරක්ෂා වන්නේ කෙසේද? මෙම වෛරසයට එරෙහිව තවමත් සාර්ථක එන්නතක් හෝ නිශ්චිත ඖෂධයක් සොයාගෙන නොමැත. එබැවින් වැළැක්වීම එකම විසඳුමයි.
- බිම වැටී ඇති හෝ වවුලන් සපා කෑ බවට සැක කෙරෙන පලතුරු අනුභවයෙන් වැළකීම.
- පලතුරු අනුභවයට පෙර හොඳින් සෝදා පිරිසිදු කිරීම.
- වවුලන් බහුල ප්රදේශවල විවෘත භාජනවල ඇති පාන වර්ග පානය නොකිරීම.
- ආසාදිත රෝගීන් ඇසුරු කිරීමේදී මුඛ ආවරණ සහ අත්වැසුම් භාවිතය.













0 Comments